Cabo Ortegal xa é xeoparque da UNESCO; Monte Pindo segue agardando 8 anos despois

Desde hoxe Geoparques, a entidade pública que aglutina os xeoparques do estado español, incorporaba oficialmente ao seu mapa o Cabo Ortegal, segundo espazo de Galiza (xunto coas Montañas do Courel) que obtén ese recoñecemento da UNESCO e dezaseisavo do estado español, que se sitúa no segundo estado do mundo con máis xeoparques, só por detrás da China.

Nesta carreira vitoriosa polo Xeoparque do Cabo Ortegal cabe destacar a implicación de todas as administracións, comezando polos concellos, seguindo pola Deputación e ata a Xunta. Xusto o que nos faltou no Monte Pindo, que foi proposto incluso antes, tal e como certifica a hemeroteca: no ano 2015, o xeólogo Juan Ramón Vidal Romaní aproveitaba o seu discurso no acto de toma de posesión coma membro da Real Academia Galega das Ciencias (ao que convidou á nosa entidade) para anunciar a candidatura do Monte Pindo para optar a esta figura da UNESCO, e incluso se atreveu a prognosticar publicamente que obtería ese recoñecemento en menos dun ano e sen gastar un só euro, sempre e cando «os responsables autonómicos foran xuizosos». 

As ambiciosas palabras de Vidal Romaní foron recibidas con entusiasmo na comunidade local, que acollía só un ano máis tarde o Geolodía para apoiar esta iniciativa, polo goberno municipal e a comunidade de montes, e tamén polo mundo académico, coma a xeógrafa natural do Pindo Manuela Costa Casais, quen aseguraba na prensa que a proposta «é unha carreira de fondo» mais que no Pindo «danse tódolos elementos para conseguir a figura de xeoparque»; e incluso por unha responsábel institucional da Xunta, Ana Mª Díaz López, directora xeral de Conservación da Natureza, quen non se amosaba contraria a esta figura nin tampouco á declaración do Parque Natural.

Mais o xuízo que pedía Romaní foi xustamente, unha vez máis, o que lle faltou aos nosos responsábeis políticos, pois 8 anos despois daquela proposta, e aínda que é evidente que noutros territorios si souberon defender as súas candidaturas ata o éxito, polo Monte Pindo nada se fixo, e a proposta segue esquecida no caixón de alguén, coma todo o demais.

A Costa da Morte súmase ás mobilizacións do 11-D contra os macroproxectos eólicos

O acto consistirá nunha andaina ata os penedos de Pasarela e Traba ás 11h

Ao berro de "Eólica, asi non!", a veciñanza da Costa da Morte está chamada a secundar as mobilizacións convocadas o 11 de decembro, Día Internacional das Montañas, contra a vaga de macroproxectos eólicos coa que varias multinacionais enerxéticas están asediando, co visto e prace das administracións, os nosos principais espazos naturais.

Na nosa comarca o acto consistirá nunha andaina e concentración, o vindeiro domingo día 11 de decembro ás 11:00 horas, desde a antiga escola unitaria de Pasarela ata o Penedo da Cachucha. 

Agardamos contar contigo!

A Asociación Monte Pindo insta á Xunta a axir ante a nova vaga de incendios

Imaxe: ADEGA

Zonas de altísimo valor ecolóxico en rexións coma a do Courel e Valdeorras arden nestes momentos, iniciando como cada ano a vaga de terrorismo incendiario que con macabra puntualidade asola a nosa nación cada verán, e que acada nestes momentos segundo os medios as 19.000 hectáreas, das que os municipios de Pobra do Brollón e Folgoso do Courel levaron a peor parte, e que están nestes momentos fóra de control segundo a propia Xunta dirixida polo designado Alfonso Rueda.

A piques de cumprirse 9 anos do incendio que asolou o Monte Pindo, outra zona aspirante a ser parque natural -o Courel- vese arrasada sen remedio e neste caso, tamén lugares senlleiros foron completamente arrasados polas lapas, que afectan tamén o Parque Natural da Serra da Enciña da Lastra, un dos menos coñecidos da nosa comunidade pero máis valorado polos seus veciños, polo inmenso retorno dos seus soutos de castiñeiros para a comunidade veciñal.

Outros incendios menores en escala cebáronse con moitos outros lugares, entre eles a parroquia de Ramil, no municipio de Palas de Rei, onde está situada a modélica Eira da Xoana, unha vivenda tradicional adquirida para unha iniciativa de experimentación civil e ambiental pola nosa organización matriz ADEGA.

Sendo -coma sempre- moi difícil sinalar a orixe de cada lume, resúltanos imposíbel obviar que a maioría das localizacións afectadas teñen tres elementos en común:

1. O seu alto valor ecolóxico, en espazos de parque naturais ou candidatas a algunha protección adicional.
2. A invasión de especies alóctonas pirófitas, sobre todo eucaliptos, que baixo a batuta da empresa ENCE e co apoio da Xunta do PP colonizou o noso País nas últimas décadas ata o punto de rebasar a poboación galega os exemplares que existen na súa Australia orixinaria. 
3. A previsión de proxectos de macroeólicos que pretenden sementar varias multinacionais ao longo e ancho de Galiza, pois as superficies protexidas, coidadas e explotadas son inimigas naturais destes proxectos, que dependen case exclusivamente do abandono do monte e o conseguinte desafecto da veciñanza para ter algún viso de prosperar nestes espazos.

Por suposto todas estas problemáticas son invisíbeis para os responsábeis actuais da Xunta de Galiza, que sempre se obsesionan coa autoría material para non ter que admitir nunca que detrás de cada incendio hai, alén dunha man executora, un problema estrutural do monte e tamén un inxente negocio que se lucra do lume dun ou outro xeito.

Desde a Asociación Monte Pindo Parque Natural instamos á Xunta a asumir as súas competencias en xestión forestal, e traballar proactivamente da man das comunidades veciñais para poñer en valor o noso monte para beneficio das comunidades veciñais e de toda a sociedade, pois nos países que o fixeron asi, non deixando a xestión do espazo forestal en mans dunhas poucas empresas depredadoras, os incendios son unha anécdota.

O goberno de Carnota cumpre a súa ameaza e pecha os camiños de Penafiel

O goberno local de Carnota cumpriu a súa ameaza de "clausurar" os camiños de Penafiel, coa colocación de varios sinais nos seus accesos.

Isto acontece despois da furibunda reacción do executivo contra a nosa entidade por denunciar xustamente que o Concello tiña intención de "pechar" camiños do Monte Pindo en vez de limpalos, inaudito anuncio que lanzaba nos medios de comunicación despois de varios extravíos. O goberno acusounos daquela de "fake news", só semanas antes de facer realidade o anuncio colocando os sinais.

A Asociación Monte Pindo dubida sequera de que o uso destas sinais sexa legal, pois emprega arbitrariamente a sinaléctica normalizada internacional para rutas de sendeirismo, que non é de uso libre a quen lle pete senón que debe promoverse dun xeito e por unha entidade autorizada. Esta sinaléctica nunca se despregou no Olimpo Celta do xeito normativo, agás este uso esporádico e cando menos alegal. 

A rocambolesca xestión dos reiterados e preocupantes extravíos de sendeiristas no Olimpo Celta por parte do executivo, que no noso entorno xa escoitamos calificar de "ridículo" e "despropósito", asi coma a deliberada negativa a desenvolver as ansiadas e necesarias medidas de limpeza, motivou que se leve este tema a debate no Pleno municipal.

Mentras tanto, no terreo, o pasado luns houbo un novo rescate no Monte Pindo.

Monte Pindo solicita formalmente ao Concello que limpe os camiños de Penafiel

Texto da petición

Despois da polémica xerada nas últimas semanas pola incomprensible reacción do goberno local de Carnota ante as protestas veciñais polo mal estado do camiño de Penafiel que provoca continuos extravíos de sendeiristas, Monte Pindo Parque Natural vén de rexistrar esta mañá unha solicitude formal no rexistro do Concello de Carnota para que o goberno local acometa dunha vez as necesarias e urxentes tarefas de limpeza dese e doutros camiños no mesmo estado.

A entidade carnotá lembra que clausurar camiños non é a solución, senón que hai que mandar unha brigada urxentemente a limpar o camiño como se viña facendo nos últimos anos. De feito, cando no 2017 logramos grazas a un convenio con Google mapear todos estes camiños poder para percorrelos virtualmente, ben se ve que os camiños estaban bastante coidados e practicables, co cal agora moita xente aventúrase polos mesmos, só para atoparse con que nalgúns puntos son intransitables.

Por último queremos lamentar a reacción do executivo carnotán ante a denuncia pública feita pola nosa Asociación valorando a noticia publicada na Voz de Galicia de que o Concello prevé pechar ao tránsito (sic) os camiños, nova da que se fixo eco a nosa e outra multitude de entidades e persoas indignadas ante o anuncio. Pois ben, lonxe de escoitar e atender a demanda social e destinar os recursos precisos, o goberno local utilizou partidariamente as redes sociais corporativas do Concello para atacar desde elas a Monte Pindo Parque Natural, chegando a acusarnos de facer "fake news" e mesmo aconsellando aos seus usuarios ignorarnos. 

Lembrámoslle que as redes sociais do noso Concello son de toda a veciñanza e non só dos membros do goberno, e tamén que a nosa entidade non se dedica a facer xornalismo (nin do bo nin do malo), senón a defender o Monte Pindo como levamos facendo nos últimos 10 anos. Estamos no noso perfecto dereito de opinar sobre os problemas que lle afectan, moleste a quen lle moleste, e máis cando eses problemas poñen en risco a vida e a seguridade das persoas que visitan este espazo. 

Novas cancelas ao Monte Pindo, 10 anos despois

Fotomontaxe de elaboración propia (CC) 

O Concello de Carnota anuncioulle aos medios a súa intención de pechar a ruta de Penafiel, a terceira en popularidade máis importante no Monte Pindo, polo seu deplorable estado que provocou varios extravíos nas últimas datas, e só unha vez que a nosa entidade esixiu a Concello e Xunta que se poñan as pilas e actúen no espazo antes de que suceda unha traxedia.

A Asociación Monte Pindo considera aberrante que unha administración trate con este desleixo un dos seus recursos máis valiosos e que lle xera máis afluencia de visitantes, e que en lugar de ordenar a inmediata limpeza e sinalización do percorrido, que sería o razoable e sensato, decidan "poñer cancelas ao Monte", no sentido literal.

Esta idea parece conectar directamente coa que tivera o último alcalde do PP José Oreiro, quen nun debate electoral en 2011 anunciara que o seu principal proxecto para o Monte Pindo era valalo, soltar animais dentro e convertelo nun coto de caza maior. Afortunadamente perdeu as eleccións e non puido poñer cancelas ao monte daquela, agardemos que agora tampouco se faga.

O goberno de Carnota e da Xunta teñen que deixar de apelar ao «heroísmo» e porse a limpar urxentemente os camiños do Monte Pindo

Trascendía onte nos medios de comunicación que se producía un novo extravío no Monte Pindo, neste caso unha parella, que afortunadamente non tivo consecuencias por mor da áxil intervención dos medios de rescate (nomeadamente Policía local e GES Muros). Dous días antes perdéranse outras 8 persoas, un incidente que nese caso lamentabelmente acabou con feridos.

Cartel do Roteiro Circular

É evidente que non é casualidade: levamos meses recibindo queixas e alertando do actual estado de abandono dos camiños do Monte Pindo, e sobre todo o camiño de Penafiel (un dos principais sitios de interese do Olimpo Celta) que gañou moita popularidade nos últimos anos a raíz do Roteiro Circular montado pola Asociación Monte Pindo (precisamente co obxecto de instruír á xente para non perderse nesa ruta), e que hoxe forma parte xa de multitude de guías e webs especializadas, que ofrecen tracks GPS realizados cando os camiños si estaban ben e que agora poden xogar unha mala pasada. 

A falta de limpeza e atención institucional convérteos a día de hoxe en camiños practicamente impracticábeis e mesmo con risco de acabar pechados de maleza nalgún tramo, o que pode converter unha normalmente agradábel visita ao Monte Pindo nun auténtico pesadelo, por mor do risco de extravíos, lesións ou quen sabe se algo peor.

O Concello de Carnota e a Xunta deben deixar de apelar ao heroísmo, e seguir confiando a sorte destes episodios á eficacia e axilidade dos medios de rescate para solventar o problema unha vez que xa se produciu, pois do contrario antes ou despois vaise acabar producindo unha desgraza que todos e todas acabaremos lamentando.

A Asociación Monte Pindo Parque Natural reitera a Concello e Xunta a súa esixencia de atención para os vieiros do Olimpo Celta, lembrando que a administración vetou as nosas accións de limpeza e voluntariado no espazo en 2013, polo que nin fan nin deixan facer.

Nace ADECOM sumando xa unha vintena de entidades que representan 700 persoas de case todos os municipios da Costa da Morte

A Casa da Cultura de Corcubión foi o lugar escollido para dar nacemento o pasado sábado a unha nova entidade social na Costa da Morte, que aspira a converterse no referente do seu tecido social e veciñal, xusto agora en que os ataques á nosa bisbarra chegan por mar, terra e aire.

Congregáronse en Corcubión unha trintena de persoas que acudiron en representación dunha vintena de entidades sociais da Costa da Morte, e outras moitas a título particular. Na Asemblea, conducida por Merche Díaz (O Pindo) e Lorena Suárez (Vimianzo), procediuse á constitución formal de ADECOM, que se rexerá polos seguintes principios:

1. Promulgará a conservación do medio natural da Costa da Morte, compatibilizándoa co seu desenvolvemento sostible e o incremento da calidade de vida das comunidades locais.
2. Enfrontará, da man das veciñanzas afectadas, aqueles novos proxectos industriais e económicos que suporán unha degradación irreversíbel do medio natural da Costa da Morte e en particular dos seus espazos máis sensibles, e promoverá figuras de protección e conservación acaídas para os mesmos.
3. Promoverá alternativas sostibles a aquelas actividades industriais e económicas contaminantes xa fixadas na Costa da Morte, promovendo unha transición ecolóxica xusta coas comunidades locais.
4. Apoiará a idea dunha Costa da Morte limpa, que non só non xere novos residuos contaminantes froito das actividades humanas, senón que os absorba e elimine.
5. Defenderá a idiosincrasia da sociedade da Costa da Morte, os seus valores arqueolóxicos e patrimoniais e as súas expresións culturais, e nomeadamente, o idioma galego e as variantes dialectais que nesta comarca o enriquecen, defendendo a súa normalización plena.
6. Reclamará servizos públicos, sanidade, educación, infraestruturas e atención ás persoas maiores, con diversidade funcional e infancia... de calidade na Costa da Morte.
7. Promoverá o asociacionismo, colaborando e axudando a que novas entidades poidan crearse na comarca e a súa integración en ADECOM.
8. Será unha organización democrática, participativa e popular, cun ideario laico, feminista e pluralista, oposta por definición a toda forma de discriminación contra as persoas.
9. Actuará con perspectiva de xénero para que as súas accións e proxectos contribúan a transformar a sociedade patriarcal nunha sociedade igualitaria.
10. Recadará os recursos económicos para promover iniciativas que leven a unha maior sensibilización e concienciación social coas problemáticas da Costa da Morte.
11. Establecerá os contactos precisos con persoas e colectivos de todo tipo de cara a obter o seu compromiso de adhesión e apoio ás causas que inicie.
12. Establecerá contactos cos poderes públicos para obter o seu compromiso cos intereses da Costa da Morte.
13. Promoverá e apoiará calquera iniciativa de persoas e colectivos alleos cuxos fins sexan coincidentes cos da propia asociación.
14. Reclamará dos poderes públicos os recursos precisos para o desenvolvemento sostible da Costa da Morte.
15. Promoverá e apoiará solidariamente iniciativas similares noutros espazos naturais do entorno.

Tamén se aprobaron por unanimidade os seus Estatutos, Regulamento de Réxime Interno e a Comisión Rectora, órgano directivo que estará conformado polas seguintes persoas:

• Jorge Castelo Mourelle
  
• Merche Díaz Mayán
• Yasmina Farhani Luaces
• Juan Fernández Blanco
• Juan Louro Cambeiro
• Mario Maceiras Dosil
• Belén Pérez Martínez
• César Pérez Martínez
  
• Héctor José Soto Santos
• Lorena Suárez Pazos

As cotas da asociación quedaron fixadas en 12€ para as persoas que queiran sumarse individualmente, o mesmo que as pequenas entidades con 12 ou menos persoas asociadas. As entidades máis grandes aboarán 2 euros máis de cota por cada múltiplo de 10 persoas que teñan asociadas (como máximo 52€). De xeito similar, as entidades terán nas Asembleas un número de votos proporcional ao número de persoas que teñan asociadas.

Rematou o acto facendo unha mención ao papel da Asociación Petón do Lobo (Cabana de Bergantiños), en recoñecemento ao seu compromiso en defensa da Costa da Morte e ao esforzo titánico e desinteresado que ven realizando ao redactar documentos de alegacións á práctica totalidade dos novos proxectos de parques eólicos plantexados en toda a bisbarra, traballo que está a resultar verdadeiramente útil ao noso tecido social para afrontar a reacción e resposta veciñal ante estes proxectos aberrantes.

A comisión coordinadora de ADECOM, que se disolve tras este acto tras un ano de traballo e cumprir a súa finalidade, amósase satisfeita pola excelente acollida que tivo da idea de formar unha entidade social que opere con perspectiva comarcal, unha vella inquedanza e necesidade da veciñanza da Costa da Morte que por fin é unha realidade. Agora será cousa de que as entidades sociais e as persoas que queiran sumar o seu gran de area se vaian adherindo a ADECOM, o que poden facer na web unete.adecom.gal.

A mafia eólica volve a tentar facerse cos montes de Carnota tras dez anos de paz

Vista dos montes de Lariño e o Monte Louro desde a Torre dos Mouros (Lira)

Xusto cando se cumpren dez anos de tranquilidade desde que paralizáramos a última ameaza, os montes do noso Concello volven a estar no punto de mira das multinacionais enerxéticas que lanzaron este ano unha bestial opa hostil sobre os montes galegos, co visto e prace da Xunta, que xa pareceu dar total carta branca a estas instalacións plantexadas indiscriminadamente por todo o noso territorio.

Neste caso, a mafia eólica lanzou o "Parque Eólico Cabazo", co obxectivo de apoderarse dos montes virxes sitos entre Carnota e Muros, na antiga Serra de Fontevico, onde pretenden instalar nada máis e nada menos que 9 dos polémicos macroxeradores que están a subscitar a reacción social en todo o País.

Porque resulta que estes xeradores non teñen nada que ver cos "clásicos" viraventos que xa existen por ducias no noso concello, senón que case triplican o seu tamaño. Como se pode ver neste deseño de ADECOM, os novos muiños de vento superan os 200 metros de altura na punta da aspa para xerar 10mW, mentras que os antigos apenas chegaban a 80 metros e xeraban menos dun mW.

Isto multiplica tamén o ruido, o efecto estroboscópico, o impacto paisaxístico e en definitiva degradan para sempre o medio natural e o atractivo da zona, a cambio dun retorno ínfimo ou directamente inexistente para as comunidades locais, mentras que as multinacionais que promoven estes proxectos apañan para as súas sedes fiscais beneficios multimillonarios. Pola súa parte, os membros da Xunta que os apoian vense recompensados mediante as infames portas xiratorias. De aí que os colectivos ambientais falen xa de mafia eólica, pois son parte dun mesmo esquema fraudulento de corrupción con favores públicos que se retroalimenta.

Monte Pindo chama a apoiar masivamente as alegacións a este proxecto

A Asociación Monte Pindo asume coma propias as alegacións elaboradas pola Asociación Petón do Lobo, e chama á veciñanza de Carnota e ás súas entidades sociais a presentar tamén estas alegacións, pois delas pode depender que logremos evitar que un novo espazo natural privilexiado do noso municipio caia en mans da depredación. Asi mesmo, agardamos que a corporación municipal se pronuncie canto antes contra este proxecto aberrante que golpea o noso Concello na súa principal fortaleza: o seu medio natural.

Podedes descargar aqui o modelo de alegacións
Cadro resumo das características do Parque Eólico Cabazo

Alegacións da Asociación Monte Pindo ao Parque Eólico Cabazo

Descubertas novas especies que xustifican aínda máis o Parque Natural e a ampliación da Rede Natura

Malia que a pandemia parou case todo durante o último ano e medio, a actividade científica non cesou e seguimos tendo grandes noticias no relativo á biodiversidade que acolle o noso territorio. Estamos moi felices de poder anunciar o descubrimento de varias especies botánicas no entorno que xustificarían por si mesmo a protección deste espazo.

Rhaponticoides africana

Especime no Pindo, foto de Javier Calvo

Trátase dunha especie de centáurea (de feito antes chamábase Centáurea africana) que acaba de de ser descuberta no noso concello por primeira vez, nas inmediacións do Monte Pindo, e da cal polo momento só coñecemos outra poboación máis no noso País, sita na localidade de Carril, no municipio de Vilagarcía. 

Pero é que ademais un experto que tivo a ocasión de observalo sostén que o especime localizado no Pindo garda sensíbeis diferencias coa súa irmá do sur, que xa se están a analizar para comprobar se se trata da mesma subespecie ou dunha nova.

En calquera caso, unha nova incorporación que entra pola porta grande ao Catálogo de Especies do Monte Pindo.

Vandenboschia speciosa

Especime en Vilaza, foto de Carlos Boullón

Trátase dunha especie de fento catalogada coma vulnerábel, que vén de aparecer por vez primeira no noso municipio, e concretamente nun cauce fluvial que polo momento non desvelaremos para non perxudicar a especie. A súa presenza, que ademais aparece asociada a outros fentos igualmente raros e protexidos, xustifica por si mesmo a protección do noso entorno. E non o dicimos nós, senón o propio artigo científico que fai eco da descuberta:

"Sería recomendábel ampliar o ZEC Carnota-Monte Pindo (ES 1110008, Fig. 1) a fin de proporcionar acubillo legal para a localidade carnotá de V. speciosa (SANT 78434) e para outros elementos de pteridoflora paleotropical en perigo de extinción que están presentes en bebedoiros próximos, coma Dryopteris guanchica Gibby & Jermy e Hymenophyllum tunbrigense (L.) Sm."

Armeria x carnotana

Armeria beirana, foto de Roi Carballal

Pouca veciñanza sabe que existe unha especie de herba de namorar que leva o nome do noso municipio, produto dunha hibridación entre as especies Armeria beirana e Armeria pubigera, e ubícase no noso concello sobre todo nas dunas de varias das nosas praias e en menor medida nos rochedos e vexetación densa de cantil.

Este endemismo galaico-portugués, do que desgrazadamente non temos ningunha imaxe, foi descrito en 2012 polo amigo desta entidade Jaime Bernardo Blanco-Dios.

Nota: Todas as imaxes deste artigo foron tomadas da magnífica páxina biodiversidade.eu, proxecto que desde Monte Pindo Parque Natural apoiamos e recomendamos encarecidamente.

O Monte Pindo protagoniza unha nova publicación de escalada

Unha nova obra forma parte da historiografía do Olimpo Celta: Rocha nai; Guía de Escalada de Galicia acomete este espazo desde unha visión practicamente inédita no mundo editorial: a práctica do deporte da escalada. A ladeira de Penafiel sobre o Ézaro convírtese, na opinión dos seus autores Gustavo Vázquez Fariña e Alfonso Louro, nun dos 40 lugares galegos que máis merecen a pena para practicar esta dura mais espectacular disciplina, cun total de 9 sectores de escalada que permiten observar a nosa paisaxe desde perspectivas que moi poucas persoas puideron observar antes.

Gustavo e Alfonso son experimentados escaladores que forman parte da Escola Galega de Alta Montaña (EGAM), sendo este último ademais Vogal de Mantenemento de Zonas de Escalada da Federación Galega de Montañismo. Ambas entidades apoiaron a declaración do Monte Pindo coma Parque Natural.

Desde a Asociación Monte Pindo saudamos a presentación desta obra, que se desenvolveu durante os pasados días en Coruña, Vigo, Ourense e hoxe en Lugo, e damos a benvida a calquera actividade deportiva que respecte a integridade dos espazos naturais galegos, e permita o goce de espazos coma o Olimpo Celta desde unha perspectiva substentábel.

Xurde ADECOM en defensa da natureza e dos intereses sociais da Costa da Morte

A Asociación Monte Pindo Parque Natural saúda entusiastamente o nacemento da Asociación en Defensa da Costa da Morte (ADECOM), primeira grande entidade nacida da sociedade civil da nosa comarca que botou a andar na noite do solsticio de verán do ano da pandemia, como conclusión do proceso de reflexión colectiva ao que chamou a nosa entidade despois do anuncio de que a Xunta planeaba eliminar boa parte do escaso arborado do Olimpo Celta coa excusa da "prevención de incendios".

Por iso, en Monte Pindo estamos orgullosos e orgullosas do papel importante que tivo a nosa loita para cubrir unha vella demanda da nosa comarca nunca atendida: a dunha entidade formada pola sociedade civil que teña por único obxecto a defensa dos intereses ecolóxicos e socioeconómicos da poboación da Costa da Morte. Ademais contamos cunha boa representación na súa activa coordinadora, que xa está a dar pasos para abrir debates moi necesarios e sempre adiados na nosa bisbarra, coma o da xestión do lixo, o impacto do turismo masificado nas comunidades locais ou o futuro do eucalipto.

Neste último asunto xa temos novidades importantes, pois ADECOM vén de convocar a mesa de debate "Eucalipto, presente e... futuro?", aberta á sociedade, precisamente para debater da man das comunidades e axentes sociais a viabilidade dun futuro alternativo nos nosos montes ao monocultivo do eucalipto, que pase pola diversificación e lle xere un maior retorno ás comunidades locais e tamén máis respecto polo medio natural.

O debate está previsto para o sábado, 8 de agosto, ás 20 horas na Finca Cambeiro de Corcubión. Por suposto participaremos agardando que se poida impulsar un cambio de modelo que reverta a degradación dos nosos montes e o progresivo abandono do medio rural.

Por motivos de control do aforo e cumprimento das medidas de seguridade ante o Covid-19 hai que inscribirse e portar mascarilla.

Longa vida a ADECOM, pois será vida para a Costa da Morte!

Podes unirte a ADECOM na súa páxina, e seguila en Facebook, Twitter e Instagram.

A Xunta quer talar 6.000 árbores no Monte Pindo

Monte Pindo convoca ao ambientalismo da Costa da Morte a unha mesa de diálogo
A Xunta anunciou esta semana a través dos medios de comunicación a tala de 6.000 árbores no Monte Pindo co pretexto de evitar futuros incendios. O escuro anuncio, que colleu desprevida a sociedade pois non existiu ningún diálogo previo coas entidades sociais, nin sequera coas comunidades de montes, sentou coma un xerro de auga fría ao ecoloxismo da comarca, pola falta de claridade.

A Asociación Monte Pindo Parque Natural, que se enterou tamén das intencións da Xunta pola prensa, solicitará información á Consellería de Medio Ambiente, para coñecer de que especies se trata e en que zonas. Ademais, defende que aínda que se trate da tal de especies alóctonas coma eucaliptos, entende que calquera actuación de eliminación debe facerse por medios manuais e non por queimas indiscriminadas (mal chamadas "controladas") que poden afectar á biodiversidade endémica do espazo protexido.

Por outra parte, non entendemos a eliminación da cuberta vexetal se non se contempla a súa inmediata substitución por especies arbóreas autóctonas. O solo do Monte Pindo está moi afectado por séculos de incendios masivos, dando como resultado unha cuberta vexetal mínima.  Eiminar a pouca vexetación que o protexe deixará o solo desprotexido ante a erosión e a choiva, o que pode significar un golpe mortal á biodiversidade, pois ali tardará décadas ou séculos en volver medrar nada.

Convócase unha mesa de diálogo a persoas e entidades con sensibilidade ambiental
A Asociación Monte Pindo Parque Natural, que está a recibir numerosas mostras de apoio da sociedade e das principais entidades ambientalistas ante esta nova posíbel agresión medioambiental, convoca para esta semana unha mesa de diálogo por vía telemática (videoconferencia) na que as persoas e entidades con sensibilidade ambiental poidan intercambiar pareceres e ideas, debatir sobre as problemáticas medioambientais que enfronta a bisbarra e o País, e mesmo artellar unha coordinadora que axude a poñer en común os proxectos das distintas entidades que operan na bisbarra e tamén enfocar o vindeiro proceso electoral no que o País se xoga tanto.

Para participar podes cubrir o seguinte formulario.

Illas Lobeiras: pasado, presente e futuro da xoia da nosa costa

Illa Lobeira Grande (CC BY-SA 4.0: Pampuco)

As Illas Lobeiras son un arquipélago formado por dous illotes (Lobeira Grande e Chica) sitos inmediatamente na costa norte do municipio de Carnota, fronte ao lugar de Quilmas, aínda que pertencentes ao Concello de Corcubión por devires históricos nos que en breve afondaremos. Crese que o seu nome se debe á presenza, na antigüidade, de lobos mariños cincentos (Halichoerus grypus).

Recente e sorprendentemente foi elixida polos internautas galegos coma a súa illa galega preferida, por diante mesmo de emblemas insulares nacionais coma as Ons e as Cíes. É incuestionábel que as Illas Lobeiras, ao igual que o entorno do Monte Pindo, vive un auxe sen precedentes e recibe cada vez máis visitas, impulsadas polos cada vez máis atarefados taximares, coma o que puxo en marcha o noso socio David Trillo, que facilitan que persoas que non dispoñen de barco propio poidan pasar unhas horas nestas fermosas illas e visitar tamén por mar o seu privilexiado entorno.

A dura vida do fareiro
O maior esplendor viviuse, sen dúbida, a principios do século XX, coa edificación en 1909 dun faro de 16 metros na Lobeira Grande para tratar de rematar cos frecuentes naufraxios que se vivían nestas costas abruptas, dos que quedan numerosos testemuños na prensa da época e nos fondos mariños. O novo faro converteuse nun referente costeiro aos pes do Monte Pindo que actuara durante séculos coma faro natural que orientaba a navegación.

Ocupado ata por 6 persoas simultaneamente, no seu mellor momento chegou mesmo a acoller unha taberna, na que os pesqueiros da zona poderían recalar durante a súa xornada aproveitando o pequeno peirao da illa. Porén as condicións de vida na illa, que quedaba aillada semanas durante os frecuentes temporais que varren a zona, non debían ser as ideais e finalmente en 1923 a familia do último fareiro abandona a illa, que só volviu a ser visitada esporadicamente para realizar labores de mantemento no farol.

A senrazón de asignalas a Corcubión ignorando a realidade xeográfica e histórica das Illas

As Lobeiras sinaladas no Plano de Ignacio Florez (1837)

Ata ben entrado o século XX,  as Illas Lobeiras estiveron un limbo legal, e ninguén sabía exactamente a que xurisdición pertencían. As familias que operaron o faro nin sequera sabían en que municipio debían inscribir as súas crianzas, nin elas mesmas constaban en censo algún. Os prexuízos que lles supoñía esta situación levaron a que no segundo cuarto do século XX se abrira o debate sobre o municipio no que debería adscribirse o arquipélago.

Carnota é, como dicimos, o municipio máis próximo ás Lobeiras, estando a súa costa sita a apenas 1,6 km da Lobeira Chica e a 2,8 km. da Lobeira Grande. Ademais todas as relacións durante a época na que estivo habitada, comunicacións e traslados, foron sempre con Carnota, e sendo máis concretos, con Quilmas e O Pindo. Sen embargo só un técnico, un enxeñeiro xefe de obras públicas, fixo patente a súa solicitude ao gobernador civil de que as Lobeiras fosen agregadas a Carnota, por ser o termo municipal «máis inmediato». Solicitude que, en calquera caso, caiu en saco roto, sendo as Lobeiras finalmente integradas en Corcubión.

Cal foi a causa de que finalmente acabaran vencelladas a este veciño pero distante municipio, sito a máis de 3,5 km? Sen dúbida as culpas repártense entre o escaso interese que as administracións tiñan nun espazo improdutivo e despoboado, xunto co máis escaso aínda peso político específico que unha Carnota dominada polo caciquismo clientelar tiña na época.

A negativa a integralo no Parque Nacional das Illas Atlánticas e a crear o Parque Natural do Monte Pindo leváronas ao abandono

Xa nos tempos máis recentes, e antes mesmo de que se puxera de moda, algunhas voces, coma a nosa, pediron máis atención para unhas Illas Lobeiras virxes, convertidas nun refuxio natural de aves, nalgúns casos ameazadas, e vítima tamén de agresións ecolóxicas, como cando supostamente alguén liberou en 2008 raposos nas illas co obxectivo de mermar a poboación de aves.

Lobo mariño cincento. CC BY-SA 2.5: Andreas Trepte

As voces que piden atención para as Lobeiras centraron as súas propostas en dúas vías: a integración no Parque Nacional das Illas Atlánticas, e a súa integración no futuro Parque Natural do Monte Pindo. Unha e outra proposta quedaron por agora en papel mollado pola consabida negativa das administracións en mans do PP de ocuparse do noso patrimonio natural, condenando ao abandono tamén este espazo. Si foron finalmente integradas en 2014 na última ampliación da Rede Natura 2000, dentro da zona de protección do ZEC Carnota - Monte Pindo; por desgraza, como xa temos dito en numerosas ocasións, en Galiza esta figura non ten ningunha transcendencia máis aló do papel, e nin sequera evitaría que hai máis dunha década se entregara a totalidade da costa de Quilmas inmediata ás Lobeiras á súa destrución por unha iniciativa privada de acuicultura, proxecto que só frustrou a crise cando xa contaba con todos os permisos e autorizacións administrativas.

En 2017 a Asociación Monte Pindo Parque Natural decidiu incluír as Illas Lobeiras no seu proxecto Trekker para a dixitalización das rutas de sendeirismo de Carnota, co que desde 2018 e por primeira vez as Illas Lobeiras poden visitarse virtualmente desde calquera punto do mundo.



E agora que?
As Illas Lobeiras gozan dun interese renovado e dun aumento paulatino das visitas, moi contido, desde logo, pola súa inaccesibilidade por terra, pero que non deixa de ser notorio, sobre todo polos taximares que operan na zona e o buceo. Este incremento, de non facerse coa cabeza, pode traer moitos problemas e ningún beneficio para a Illa, pois non existe ningún control sobre as actividades que ali se practican. Por outra parte, está a situación do faro, abandonado e tapiado, que podería acoller algún tipo de actividade turística e de divulgación da inmensa riqueza medioambiental e paisaxística deste enclave.

Sen dúbida, a declaración do Parque Natural do Monte Pindo ou a integración do enclave no Parque Nacional das Illas Atlánticas poden multiplicar as oportunidades para o aproveitamento sostíbel do espazo, e serían unha solución ao seu estado de abandono latente.

Os cazadores soltan ilegalmente coellos no Monte Pindo malia o veto da Xunta a toda acción civil

Os cazadores atribúen a que chaman «recuperación» do Monte Pindo a que soltaron coellos no macizo carnotán; hai 5 anos que a Xunta vetou calquera acción civil no espazo

Placa de "Vedado de caza" tiroteada por cazadores que apareceu na pista de
Chan das Lamas, no Monte Pindo, tras o incendio de 2013

A Asociación Monte Pindo Parque Natural lamenta ter que volver á palestra para referirse ás intencións dun colectivo, o dos cazadores, que parece empeñado en ocupar o debate sobre os espazos naturais e non precisamente polas súas boas intencións. Despois do fiasco da vergonzosa matanza de raposo que veñen de desenvolver nos montes de Carnota e Muros, e que motivou unha reacción social contra a caza nunca vista por estes lares, agora recorren aos medios de comunicación para trasladar as súas posicións absolutamente irracionais respecto a un espazo natural coma o do Monte Pindo.

A posición da portavocía dos cazadores non deixa, desde logo, en bo lugar ao colectivo, pois asina toda clase de barbaridades que non fan máis que trasladar o seu completo descoñecemento e desprezo sobre a vida natural dun espazo coma o Monte Pindo. A reportaxe publicada pola Voz busca trasladar unha imaxe positiva e ata concienciada do colectivo; co titular «Os cazadores queren revitalizar o monte Pindo». Porén, o despropósito comeza xa no subtítulo: «O colectivo realizou soltas de diversas especies co fin de recuperar a fauna despois dos incendios forestais». Esas soltas son, segundo revelan unhas liñas despois, de coellos, dos que non aclaran a súa procedencia, e nas que aseguran gastar «4.000€ ao ano». Aparentemente o sitio elixido para estas soltas é o Chan das Lamas, lugar non elixido casualmente, pois é o único sitio do Monte Pindo ao que se pode acceder por pistas forestais con coches. É dicir, o criterio para introducir especies nun espazo natural protexido é, ao parecer, a lei do mínimo esforzo.

Desde a Asociación Monte Pindo preguntámonos desde cando unha entidade pode realizar soltas indiscriminadas de especies nun espazo de Interese Comunitario e incluído na Rede Natura 2000, que nin sequera é da súa propiedade senón do Concello de Carnota e da Comunidade de Montes de Caldebarcos, sen contar coa autorización dos propietarios. Tampouco consta cal é o asesoramento técnico e científico, se é certo que esa solta non se fixo con interese cinexético (cousa que obviamente é falsa), ou se a propia Xunta autorizou ou apoiou esta iniciativa con recursos públicos.

Tamén queremos saber cal é a procedencia deses coellos. A non ser que foran capturados na natureza, acto que sería completamente barbárico, as opcións redúcense a que eses coellos procedan de granxas e da cría en cautividade, polo que a súa solta indiscriminada é un despropósito de dimensións similares á solta de visóns americanos e pode introducir no medio natural do Monte Pindo enfermidades e patóxenos alleos e provocar consecuencias catastróficas non só na poboación autóctona de coellos, senón introducirse na cadea trófica a través dos seus depredadores.

Por outra parte, queremos lembrar que a Xunta ten terminantemente prohibido á nosa entidade e a moitas outras incluso plantar árbores autóctonas desde 2014, cando despois do catastrófico incendio de 2013, puxemos en marcha un proxecto de recuperación ecolóxica do Olimpo Celta denominado SOS Monte Pindo, que nos permitiu prantar 2500 castiñeiros e 1050 carballos durante dúas xornadas, que foron as que tardou a xefa do distrito forestal V da Xunta, Sara Romero Sueiras, en prohibilo baixo a ameaza incluso de interceptar e sancionar ás persoas que identificaran nos camiños. Por culpa desta prohibición completamente inxustificada e abusiva, a entidade veciñal carnotá e por extensión calquera outra vímonos impedidos de plantexar calquera novas repoboacións no espazo para non poñer en perigo a voluntarios e colaboradores.

É evidente que ou a Xunta fai oídos xordos aos actos dos que os cazadores fachendean publicamente, ou está a aplicar un doble raseiro ao vetar as actividades de colectivos ambientalistas que só procuran unha recuperación ecolóxica real do Monte Pindo, e que levamos anos denunciando a presenza de especies invasoras, mentras que ao parecer aos cazadores danlles carta branca para facer o que lles de a gaña, incluíndo a solta arbitraria das especies que lles interesa para despois tirarlle.

Non podemos concluír este artigo sen lamentar a absoluta ignorancia da que fai gala o portavoz dos cazadores sobre o que hai ou non hai no Monte Pindo. O problema radica, na súa opinión, en que o monte está «infrautilizado» porque «a poboación animal que hai na actualidade é algo de coello e tamén xabaril. Sobre a vexetación, indicou que hai bastante, incluíndo o carballo anano e o toxo». Malia que os coñecementos dos cazadores parecen limitarse a aquelas especies ás que disparan, no Monte Pindo existe unha vastísima vida de fauna e flora, mesmo micolóxica e microbiolóxica, ben coñecida grazas ao Catálogo de Especies do Monte Pindo, iniciativa pioneira en Galiza desenvolvida pola nosa entidade desde pouco antes do incendio de 2013 que ronda as 750 especies, das que preto de 150 están protexidas por algunha figura legal. Por outra parte o Monte Pindo tamén é un dos espazos naturais galegos que conta con máis hábitats prioritarios recollidos na Directiva 92/43/CEE da Unión Europea, 40, máis que ningún dos parques naturais galegos existentes. Dito isto, case sobra dicir que cando os cazadores afirman sobre o Monte Pindo que «se nos deixaran xestionalo a nós, sería distinto» nos percorra un calafrío.

É evidente que o Monte Pindo está abandonado, toda vez que os únicos que o amamos e estamos dispostos a traballar polo seu futuro somos proscritos por un goberno que prefire as malas compañías de cazadores, madeiristas de eucalipto e compañías megamineiras. Por iso atoparannos sempre onde temos que estar, que é en fronte, ata que a Xunta volva a estar pilotada por persoas que vexan o Monte coma un verdadeiro motor de futuro para o noso concello e comarca, e non coma un molesto Pedregal que arrasar, sexa con disparos, dinamita, lumes ou eucaliptos.

Os aliados na defensa da natureza que si contribúen (e altruístamente) co Monte Pindo

Colectivo Senda doounos a recadación da súa
Andaina Solidaria contra a matanza de raposo

Máis positivas son as novas que nos chegan desde Muros grazas aos amigos de Colectivo Senda, que tiveron a ben doarnos preto de 300€ recadados durante a Andaina Solidaria que organizaron en Carnota o pasado día 26 de xaneiro, coincidindo coa masacre de raposo perpetrada polos cazadores. A imaxe que acompaña este artigo recolle o momento da doazón, entregada por David Miranda a Xilberto Caamaño e Merche Díaz, presidente e tesoureira de Monte Pindo, respectivamente.

A iniciativa deste colectivo foi secundada por case o dobre de persoas que secundaron o propio pseudocampionato de caza de raposo, que resultou un completo fracaso e tamén un bochorno para o noso municipio, demostrando que os nosos montes están moito mellor en mans de persoas con conciencia ecolóxica que daqueles que só ven na vida natural un recurso para divertirse a base de masacrar a vida da fauna salvaxe.

Desde aqui reiteramos ás máis de 200 persoas boas e xenerosas que secundaron a Andaina Solidaria en defensa do medio e en denuncia do sensentido da caza de raposo.

A Asociación Monte Pindo pide a cancelación da masacre de raposo planeada en Carnota este sábado

Ante a polémica xerada tras difundirse que se está a xestar unha matanza de raposo (Vulpes vulpes) nos montes de Carnota e Muros este sábado 26, de ser certo, a Asociación Monte Pindo Parque Natural quere posicionarse claramente en contra dunha iniciativa que atenta contra a lóxica da conservación dun conxunto natural cuberto por varias figuras de protección que son restritivas para a veciñanza mais que nin sequera evitan que se poida desenvolver a masacre indiscriminada das especies naturais que alberga. Asi mesmo cuestionamos tanto a forma coma o fondo da actividade, inxustificada desde ningún punto de vista, e que mesmo podería incurrir en varias infraccións da lexislación vixente.

1. Nin é ético, nin é tradicional, nin é democrático

Está claro que cada vez máis a sociedade e as institucións, son sensíbeis contra o maltrato e a crueldade cos animais; porén estes eventos parecen devolvernos a tempos que críamos superados. Desde o punto de vista ético temos claro que destrozar a poboación dunha especie de fauna de nulo interese cinexético por puro divertimento ou "deporte" (a actividade parapétase coma "campionato" deportivo) é absolutamente inadmisíbel e máis nunha sociedade avanzada.
Por outra parte aínda que tentemos empatizar cos cazadores ou entender o seu punto de vista, é evidente que este tipo de actividades pouco teñen que ver co concepto tradicional da caza que se desenvolvía co obxecto da subsistencia nos entornos rurais, e que desde logo nunca acababa coas súas pezas no caldeiro do lixo.

Por iso esta masacre indiscriminada, gratuíta e inútil dunha especie coma o raposo é moito máis polémica que outras formas de caza e pesca, e no pasado xa subscitaron unha gran resposta social e incluso mobilizacións; por exemplo na pasada edición do "Campionato" celebrado en Cerdedo e Cotobade, ou agora no caso de Carnota e Muros, onde se atoparon incluso coa oposición tanto dos executivos locais carnotán como o muradán, algo que consideramos inédito nun evento destas características, o que desde aqui agradecemos e celebramos, poñéndonos á súa enteira disposición.
Porén por desgraza estas voces autorizadas foron ignoradas e subvertidas pola Xunta: xa non é que as institucións municipais non foran consultadas, o que seria o lóxico e razoábel dispoñendo das competencias de protección e saúde pública, senón que nin sequera foron informadas, co que se subvirte a vontade democrática do pobo que elixe os seus gobernantes máis directos: os municipais.

2. Legalidade máis que discutíbel

Coa matanza autorizada pola Xunta o vindeiro sábado 26 de xaneiro poderíamos estar un incumprimento claro da propia lei de caza, no aspecto de que as cacerías só poden autorizarse neste tempo (entre o 7 de xaneiro e o 10 de febreiro), literalmente, cando se planificaran e executaran actuacións de mellora sobre aquelas poboacións cinexéticas que poidan ser afectadas negativamente polo raposo. No caso de non existiren tales actuacións esta autorización pode ser fraudulenta e por tanto a celebración da actividade sería ilegal.
Por outra parte tense detectado que en Galiza moitas raposas empreñan nesta época do ano; a caza de femias preñadas ou acompañadas das crías está tamén expresamente prohibida pola propia Lei de Caza; pois nun evento destas características non existe maneira de que un cazador (e moito menos os seus cans) poidan distinguilas antes de matalas, o que xa ten acontecido reiteradamente sen aparentes consecuencias.
Tamén se podería infrinxir a Lei de Emerxencias de Galiza, o que abordaremos máis adiante.

3. Inxustificado desde o punto de vista técnico e científico
O apartado no que máis imos extendernos é na fraxilidade dos propios argumentos con que xustifican ante a Xunta este tipo de iniciativas, derivados dun estudo chamado "O raposo en Galicia", e que caen por si sós a pouco que se ollen desde unha perspectiva minimamente científica ou crítica.

1. Nula fiabilidade dos datos cos que tentan ilustrar unha suposta "superpoboación" de raposo para toda Galiza, cando a estima de abundancia realìzase unicamente en base aos resultados de campionatos de raposo supervisados pola propia Federación Galega de Caza, cuns cálculos que ofrecen moi serias dúbidas metodolóxicas, carecendo de homoxeneidade no deseño na toma de datos,  cun mostreo anárquico, e un esforzo censal totalmente desigual entre cada unha das probas tidas en consideración, proporcionando proxeccións e/ou escenarios que non permiten comparar series temporais nin espaciais. Son uns datos para nada fiábeis, que non superarían ningún test de confianza, nin alcanzarían a potencia estatística desexable para este tipo de estudos, e menos poder ser usados como método para poder extrapolar ao conxunto do que sería a poboación de raposo en todo o territorio galego.
É dicir, ningunha publicación científica aceptaría a validez deses datos. Dito isto, calquera parecido coa realidade poboacional sería máis froito da casualidade que da calidade do tratamento estatistico e mostreo.

2. Caducidade e imprecisión pois os datos nos que se basea o estudo teñen máis de 10 anos (datan dos anos 2006, 2007 e 2008), e estes nin sequera coinciden con datos procedentes dos montes de Carnota e Muros, como para xustificar "excesivas" densidades de raposo.

3. Parcialidade. É inevitable a suspicacia xerada porque o máximo responsábel do estudio, Luis Eusebio Fidalgo Álvarez, aínda sendo un investigador académico, está moi vinculado coa caza e de feito vén ocupando cargos directivos de primeiro nivel nas federacións provinciais de caza, sendo a día de hoxe vicepresidente da área cinexetica da Federación Galega de Caza. Isto evidencia que exerce de 'xuíz e parte" no estudo que foi peza clave na expedición de autorizacións de matanzas de raposo por parte da Xunta durante unha década, malia ser claramente parte interesada en que iso acontecera, e polo tanto de impensábel imparcialidade.

4. A matanza de raposo pode ameazar a saúde pública
Outra causa de vital importancia para paralizar estas matanzas podería ser o da saúde pública. O raposo cumpre unha función biolóxica de vital transcendencia nos nosos montes, mantendo a raia as poboacións de pequenos mamíferos, sobre todo roedores, e tamén deste xeito as súas carrachas, que transmiten diversas pragas tan perigosas para o ser humano coma a borrelose ou enfermidade de Lyme, ou o síndrome de alfa-gal, que pode chegar a provocar na persoa afectada alerxia crónica á carne, e que están a espallarse a ritmo acelerado pola nosa comunidade. Masacrar un dos grandes depredadores dos principais transmisores destas enfermidades non parece unha forma precisamente intelixente de deter ou cando menos decelerar o seu avanzo.

5. A cacería presenta tamén unha ameaza á seguridade pública
En quinto lugar, e non menos importante, é a seguridade pública que pode verse ameazada nestas circunstancias. A presenza de persoas armadas nas pistas forestais e no monte, en eventos que por norma xeral se convocan co máximo secretismo para evitar a resposta social normal ante estas prácticas, poden poñer en risco ás ducias ou centos de persoas que cada semana, e sobre todo nas fins de semana, elixen estes espazos para gozar da espectacular paisaxe e da natureza virxe do Concello de Carnota. O punto supostamente elixido para comezar as batidas, nas inmediacións de Martiaño, está situado en plena Senda Verde, o principal sendeiro peonil do Concello de Carnota. Asi parece inevitábel o encontro máis ou menos frecuente entre cazadores e sendeiristas, corredores ou ciclistas (de feito hai convocado cando menos un roteiro o mesmo día pola zona), co conseguinte risco de que se lamenten accidentes e mesmo mortes, como a que tristemente tivemos que lamentar dun neno de 4 anos que recibiu un disparo durante unha cacería en Sevilla. Só por este motivo parece aconsellábel a cancelación do evento, ou do contrario poderíamos mesmo estar ante unha infracción da Lei de Emerxencias de Galiza. Sobre esta cuestión pronunciouse extensa e atinadamente ADEGA.

Monte Pindo Parque Natural pide a cancelación do evento para evitar males maiores
Por estes motivos a Asociación Monte Pindo Parque Natural rexeita rotundamente a actividade que se estaría a plantexar co máximo secretismo este sábado nos montes de Carnota e Muros, e rogamos a todos os colectivos ou persoas que puideran estar implicadas na súa organización que a cancelen en evitación de posíbeis males maiores. Tamén esiximos á administración autonómica que retire definitivamente a autorización, e á administración local que garanta a protección e a saúde pública, que son da súa competencia.
No caso de finalmente desenvolverse a iniciativa tal e como nos consta que pretenden, estudaremos as medidas e mesmo as accións legais que se poidan adoptar, e que perseguiremos ata as últimas consecuencias.

5 anos despois do desastre, o Monte Pindo segue agardando respostas

O Pico Penafiel, envolto en chamas e fume

No cálido e ventoso solpor do 14 de setembro de 2013, un ou unha terrorista sementaba lume na Cima da Arca, a escasos metros da única mámoa catalogada no noso Concello, e aos pes da aba leste do Olimpo Celta. Coa súa acción daba comezo unha das catástrofes ecolóxicas máis importantes desta década en Galiza, pois remataría por devastar por completo un dos espazos naturais máis singulares do País, chamado a converterse no primeiro Parque Natural da Costa da Morte e no 7º de Galiza, tras unha década sen novas declaracións.

O lume sementou o terror ameazando ata as casas

Neste hábitat privilexiado, consistente nun macizo granítico de 350 millóns de anos de antigüidade cuxo escaso substrato vexetal acolle unha biodiversidade única. A Asociación Monte Pindo ten catalogadas xa preto de 800 especies, das que 150 contan con algún nivel de protección ou interese pola súa singularidade. Entre elas, caben destacar as máis famosas, o Quercus lusitanica ou carballo anano, que atopa aqui o seu único fogar galego, ou o Iris (Xiphion) boisseri ou lirio de monte, en risco crítico de extinción a nivel mundial. Pero non menos importante é que o Monte Pindo supón o límite de distribución de moitas especies, en moitos casos a moitos quilómetros dos seus conxéneres máis cercanos. É o caso da salamántiga galega Chioglossa lusitanica, ou a lagarda da serra Iberolacerta monticola, especies ameazadas cuxas poboacións do Olimpo Celta mereceron estudos propios.

A Quintana converteuse nun berro polo Olimpo Celta

Pois ben, polo evidente interese ecolóxico do espazo, e ante o desleixo da administración autonómica e a súa (falta de) xestión rocambolesca do desastre, a sociedade civil reaxiu coma poucas veces antes ante un incendio, dando desde o minuto cero mostras de indignación e fartura de ver o lume saltar case cada día do verán ás páxinas dos periódicos e os avanzos informativos, e ante o que xa non estaba disposta a resignarse. Ás manifestacións que ateigaron as rúas de Carnota e Compostela, sumouse unha iniciativa civil sen precedentes chamada SOS Monte Pindo, que pretendía recuperar coas nosas propias mans e recursos o espazo natural devastado, chegando onde a Xunta parecía non querer chegar.

Pancarta principal na manifestación de Compostela

Esta reacción espontánea e similar no plantexamento inicial á reacción popular contra o desastre do Prestige na década anterior, foi cortada de raíz, pois a Xunta prohibiu literalmente calquera tipo de intervención no espazo degradado, chegando a ameazar con sancións a todo aquel que se presentara no lugar coa intención de revertir e axudar a recuperar coas súas mans limpas o que unhas mans sucias destruíra. Antes deunos tempo a sementar 2500 castiñeiros, 1050 carballos, e protexer 5,73 hectáreas de solo con gramíneas.

Roteiro pola zona, xa chea de eucaliptos, un ano logo do lume

Por suposto, a administración autonómica non fixo ningún tipo de intervención seria no lugar, só estéticas abranguendo tan só o 0,16% do arrasado, e moito menos unha vez que se apagaron as cámaras e o interese mediático: non volveron pola zona. Con estes precedentes, o resultado non podía ser outro que a perda irreversíbel de calidade ecolóxica do espazo, e a pesar dos chamamentos desesperados do movemento veciñal, mantívose impasíbel en canto o eucalipto e outras especies invasoras aproveitaban o río revolto para espallarse ata cotas onde nunca antes estiveran, ameazando ao mesmísimo hábitat do carballo anano, que xa invadiu por doquier.

Especies invasoras infestaron o espazo queimado

5 anos despois, esta é a realidade. A Xunta gastou na extinción 14 veces máis que en prevención. O voluntariado no Monte Pindo segue a estar prohibido e condenado a operar nesta especie de clandestinidade á que neste estado parecemos abocados aqueles e aquelas que queremos cambiar algo para mellor. Mentras tanto o eucalipto, gran aliado desta administración, é o dono de todo... onde non chegan os proxectos eólicos nin as minicentrais. A ou o criminal que acabou con todo, segue libre e indemne. E a protección e os recursos que levamos esixindo desde hai xa 3 mil días, seguen pendentes. Nada cambiou polo inmobilismo dunha administración que ve no seu medio natural unha das súas últimas prioridades, e verán tras verán volvemos atoparnos coa mesma escena, sexa en Lariño, no Invernadeiro, nas Fragas do Eume, ou no Courel. O único que mellorou foi a conciencia social, pois xa non vemos os incendios coma algo normal e inevitábel senón a consecuencia da falta de prevención.